Sta je deze zomer op Schiphol, dan merk je van de daling niets. De rijen bij de gates zijn even lang, de vertrekhal even vol. Maar de teller achter de balie vertelt een ander verhaal: elke maand van dit jaar vloog Schiphol minder dan in dezelfde maand van 2025, en dat is niet meer voorgekomen sinds corona.
De cijfers: in de eerste zeven maanden van 2026 verwerkte Schiphol 265.819 vluchten, tegen 276.017 in dezelfde periode vorig jaar. Dat is bijna 10.000 vluchten minder, zo’n 4 procent, analyseerde De Orkaan op basis van de maandcijfers. In januari werd er 12 procent minder gevlogen dan in januari 2025, in februari 6 procent minder, en ook in juli, normaal de drukste maand, noteerde de teller 3 procent minder. Sinds corona steeg het aantal vluchten vrijwel onafgebroken; 2026 breekt die lijn.
Minder vliegen is nu meting, nog geen beleid
Het verleidelijke verhaal is dat Schiphol nu eindelijk “schaalt”. Voorzichtig met die conclusie. Wat de cijfers aantonen is een trendbreuk in de statistiek; waaróm de vluchten dalen, of het om minder vraag gaat, vollere toestellen of airlines die slots laten liggen, valt uit deze maandcijfers niet af te lezen. Wat er wél mee samenhangt, is de politieke onderhandelingen rondom het vliegveld, en die is drukker dan ooit.
De natuurvergunning van Schiphol is door de rechter vernietigd. Het kabinet gedoogt voorlopig het oude maximum, maar het plafond van 478.000 vluchten per jaar staat ter discussie, en de fysieke grens van de luchthaven ligt op 500.000. Daaronder speelt de nacht: het maximum voor nachtvluchten is 27.000 per jaar, en Zaanstad, samen met veertien andere gemeenten, pleit voor een volledige nachtsluiting tussen 23.00 en 7.00 uur, inclusief de eis dat vluchten niet verschuiven naar de uren vlak voor en na die sluiting.
Die combinatie, 478.000 met hooguit 27.000 nachtvluchten, hoort 15 procent minder geluidshinder op te leveren. Daarnaast worden de luidste toestellen duurder gemaakt met hogere tarieven en een nachtverbod, en wordt stillere vlootvernieuwing gestimuleerd. Het kabinetsdoel van 20 procent minder ernstig gehinderden schoof het kabinet eerder al op de lange baan.
Vier procent kan ook een kalender zijn
Voor wie minder vliegen wil, vanwege geluid of klimaat, is de verleiding groot om deze grafiek als overwinning te lezen. Dat is te vroeg. Vier procent over zeven maanden kan ook passen bij routewissels en een kalendereffect, en “elke maand lager” is een patroon maar nog geen trend over jaren. Wie nu al schrijft dat Schiphol krimpt, verkoopt een meting als een keuze. Wat de grafiek wél ontkracht, is het argument dat een plafond niet zou werken: de teller beweegt al mee naar beneden, in het jaar dat de verganning het veld moest ruimen.
We schreven eerder over het ministerie dat de luchtvaartsector makkelijker binnenlaat dan omwonenden en over het ultimatum van de Schiphol-beveiligers, want dit is het jaar waarin het vliegveld op álle fronten onder druk staat.
Kijk bij je volgende boeking naar de klok
De handeling die iets kost maar niets oplevert, is je zorgen maken over plafonds. De handeling die wat oplevert: kijk bij je volgende boeking naar de vertrektijd. Vertrek je vóór zeven uur ’s ochtends of na elven ’s avonds, dan zit je in de uren waar de eerste beperkingen al gelden en waar nieuwe regels het eerst gaan raken. Plan je reis naar de stad met die marge, en niet alsof de dienstregeling van 2024 nog steeds heilig is. Ook de prijs van je ticket beweegt mee, zoals we uiteenzetten bij waarom een vliegticket zo snel van prijs verandert.
Het moment dat hier verder over gaat is niet de volgende maandstatistiek maar de beslissing over het nieuwe plafond. Kiest het kabinet een getal onder de 478.000 en handhaaft de rechter de vernietiging van de natuurvergunning, dan krijgt de grafiek van 2027 een lijn die niemand meer “tijdelijk” kan noemen. Tot die beslissing is elke maandteller een meetpunt in een strijd die nog niet beslist is.
Stel je vraag
Vraag aan de redactie
Loop je vast met vertraging, bagage of een krappe overstap? Stuur je vraag zonder boekingscode of paspoortgegevens.